Τρίτη, 18 Οκτωβρίου 2016 18:02

Εισήγηση του Δημήτρη Καφαντάρη στο συνέδριο της ΚΕΔΕ

Γράφτηκε από την 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)
Εισήγηση του Δημήτρη Καφαντάρη στο συνέδριο της ΚΕΔΕ

Αγαπητοί Συνάδελφοι 

Το Ειδικό Συνέδριο της ΚΕΔΕ έχει ως βασικό στόχο να διαμορφώσει τις θέσεις και τις προτάσεις της ΚΕΔΕ, ενόψει της προετοιμαζόμενης από την Κυβέρνηση αλλαγής του «Καλλικράτη». 

Η κεντρική ιδέα του Συνεδρίου μας είναι ότι η αλλαγή αυτή πρέπει να στοχεύει σε ένα «Νέο Μοντέλο Οργάνωσης και Διοίκησης του Κράτους». Αυτό το Νέο Μοντέλο δεν μπορεί παρά να βασίζεται σε δύο ισότιμους Πυλώνες : 

1ο – στην Κεντρική και την Αποκεντρωμένη Δημόσια Διοίκηση και 

2ο – στην Τοπική Αυτοδιοίκηση (Δήμους και Περιφέρειες). 

Οι δύο αυτοί Πυλώνες του Κράτους, ασφαλώς θα πρέπει να έχουν και την κύρια ευθύνη προώθησης της Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του Δημοκρατικού Προγραμματισμού. Επομένως, είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί ο αναπτυξιακός ρόλος των Δήμων και κατά συνέπεια είναι αναγκαίο να κατοχυρωθούν : 

1. Οι αρμοδιότητες των Δήμων στην Προώθηση της Τοπικής Ανάπτυξης 

2. Ο Προγραμματισμός της Τοπικής Ανάπτυξης 

3. Η χρηματοδότηση της Τοπικής Ανάπτυξης και 

4. Ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην Προσέλκυση και την Προώθηση Παραγωγικών Επενδύσεων. 

1. ΟΙ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 

Όπως αναφέρεται και στην Κεντρική Εισήγηση του Συνεδρίου μας, ο αναπτυξιακός ρόλος της πρωτοβάθμιας Τοπικής Αυτοδιοίκησης προσδιορίζεται από το σημερινό συνταγματικό πλαίσιο και από τις αρμοδιότητες που της δίνει ο νόμος σε θέματα οικονομικής, κοινωνικής και πολιτιστικής ανάπτυξης, δηλαδή από τον ρόλο της στην τοπική ανάπτυξη. 

Σύμφωνα με τον Κώδικα Δήμων (Ν. 3643/2006) και το Νόμο του «Καλλικράτη» (Ν. 3852/2010) οι Δήμοι έχουν σήμερα αναπτυξιακές αρμοδιότητες στους ακόλουθους τομείς : 

➢ στον τομέα της Ανάπτυξης, όπως είναι η προστασία και αξιοποίηση των τοπικών φυσικών πόρων, η προστασία και ανάπτυξη της φυτικής και της ζωικής παραγωγής, η κατασκευή και συντήρηση των δικτύων και των έργων τεχνικής υποδομής για τη στήριξη της τοπικής οικονομίας, η χορήγηση αδειών εγκατάστασης και λειτουργίας ορισμένων κατηγοριών επιχειρήσεων, 

➢ στον τομέα της Πολεοδομίας και του Περιβάλλοντος, όπως είναι η προστασία και αναβάθμιση του φυσικού και του δομημένου περιβάλλοντος, η διαχείριση των υδάτινων πόρων, η εφαρμογή τοπικών πολεοδομικών σχεδίων, η συμμετοχή στην έκδοση και τον έλεγχο εφαρμογής των οικοδομικών αδειών, η ανάπλαση υποβαθμισμένων περιοχών, η διαχείριση των στερεών αποβλήτων, 

➢ στον τομέα της Ποιότητας Ζωής και της Εύρυθμης λειτουργίας των Πόλεων, όπως είναι η εξασφάλιση και διαρκής βελτίωση των τεχνικών και κοινωνικών υποδομών στις πόλεις και τα χωριά, με την κατασκευή, συντήρηση και διαχείριση των συστημάτων ύδρευσης και ηλεκτροφωτισμού των κοινοχρήστων χώρων και με τη δημιουργία χώρων πρασίνου και χώρων αναψυχής, ο καθορισμός και η εκμετάλλευση υπόγειων και υπέργειων χώρων στάθμευσης, η ρύθμιση της κυκλοφορίας, η δημοτική συγκοινωνία, η αδειοδότηση των καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος, 

➢ στον τομέα της Κοινωνικής Προστασίας και Αλληλεγγύης, όπως είναι η ίδρυση και λειτουργία παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών, κέντρων ανοιχτής περίθαλψης ηλικιωμένων και δημοτικών κέντρων υγείας, ο σχεδιασμός και η εφαρμογή προγραμμάτων για τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες, η εφαρμογή προγραμμάτων δημόσιας υγιεινής, η καταβολή επιδομάτων σε ορισμένες κατηγορίες ατόμων με αναπηρία, η έκδοση τοπικών υγειονομικών διατάξεων, 

➢ στον τομέα της Παιδείας, του Πολιτισμού και του Αθλητισμού, όπως είναι η κατασκευή και συντήρηση των σχολείων της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, η ίδρυση και λειτουργία βιβλιοθηκών, η εφαρμογή προγραμμάτων διά βίου μάθησης, ο σχεδιασμός και η εφαρμογή πολιτιστικών προγραμμάτων, η κατασκευή και η διαχείριση αθλητικών εγκαταστάσεων, ο σχεδιασμός και η εφαρμογή προγραμμάτων μαζικού αθλητισμού. 

Οι αρμοδιότητες αυτές δεν αρκούν για την κατοχύρωση του ρόλου των Δήμων στην προώθηση της τοπικής ανάπτυξης. 

Χρειάζεται η επανα-οριοθέτηση των αρμοδιοτήτων μεταξύ των επιπέδων της Διοίκησης και της Αυτοδιοίκησης, με βάση τις αρχές της εταιρικής σχέσης, της επικουρικότητας και της εγγύτητας, με κατεύθυνση την Πολυεπίπεδη Διακυβέρνηση και τον Δημοκρατικό Προγραμματισμό. 

Παράλληλα, θέλω να υπογραμμίσω ότι η αναγκαία προϋπόθεση για την ενίσχυση του αναπτυξιακού ρόλου των Δήμων είναι : α) η οργάνωση και ο λειτουργικός εκσυγχρονισμός των υπηρεσιών τους και β) η διασφάλιση της οικονομικής αυτοτέλειας και η διεύρυνση των χρηματοδοτικών πόρων τους. 

2. Ο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 

Σύμφωνα με τον Κώδικα Δήμων (Ν. 3643/2006) και το Νόμο του «Καλλικράτη» (Ν. 3852/2010) ο Δήμος εκπονεί το πενταετές Επιχειρησιακό Πρόγραμμά του, το οποίο περιλαμβάνει τα έργα και τις δράσεις του, που αφορούν όλους τους τομείς της τοπικής ανάπτυξης. Το Πρόγραμμα αυτό εξειδικεύεται κάθε χρόνο σε ετήσιο Πρόγραμμα Δράσης. 

Η ΚΕΔΕ πρότεινε την επικαιροποίηση των διατάξεων του Ν. 1622/1986 που αφορούν τον «δημοκρατικό προγραμματισμό», ώστε το τοπικό αναπτυξιακό πρόγραμμα, το οποίο πρέπει να εκπονείται στο πλαίσιο του μεσοχρόνιου αναπτυξιακού προγραμματισμού σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του Δημοτικού Επιχειρησιακού Προγράμματος. 

Επίσης, είναι αναγκαίο να συνδεθεί ο αναπτυξιακός προγραμματισμός με τον χωροταξικό και τον πολεοδομικό σχεδιασμό και να βελτιωθεί το κανονιστικό πλαίσιο για την εκπόνηση και εφαρμογή των πενταετών και των ετήσιων Επιχειρησιακών Προγραμμάτων των Δήμων. 

Σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση με αριθμό 18183/2007 το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα περιλαμβάνει τα ακόλουθα κεφάλαια : 

Α. Στρατηγικός σχεδιασμός : Περιγραφή και αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης. Στρατηγική του Ο.Τ.Α. και αναπτυξιακές προτεραιότητες. 

Β. Επιχειρησιακός Προγραμματισμός : Στόχοι και δράσεις. Τετραετής προγραμματισμός των δράσεων. 

Γ. Οικονομικός προγραμματισμός και δείκτες παρακολούθησης και αξιολόγησης. 

Το Προεδρικό Διάταγμα 185/2007 περιγράφει τα όργανα και τις διαδικασίες κατάρτισης, παρακολούθησης και αξιολόγησης των επιχειρησιακών προγραμμάτων των πρωτοβάθμιων Ο.Τ.Α. 

Επομένως, καθένας μας στον Δήμο του, είναι απαραίτητο να συγκροτήσει, με τον Οργανισμό Εσωτερικών Υπηρεσιών του, μια οργανική μονάδα αναπτυξιακού προγραμματισμού και το ανθρώπινο δυναμικό του (αιρετοί και υπάλληλοι) να αποκτήσει μια σύγχρονη προγραμματική κουλτούρα. 

3. Η ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 

Τα έργα και οι δράσεις τοπικής ανάπτυξης των Δήμων μπορεί να χρηματοδοτηθούν από τις ακόλουθες πηγές : 

➢ από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους (Κ.Α.Π.) της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ιδίως από την ΣΑΤΑ, καθώς και από τους ίδιους πόρους 

των Δήμων, 

➢ από το Εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (Π.Δ.Ε.) που το διαχειρίζονται τα Υπουργεία, εφόσον έχει ενταχθεί σε αυτό η χρηματοδότηση έργων και δράσεων τοπικής σημασίας, 

➢ από τα ειδικά προγράμματα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, όπως ήταν το Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ε.Α.Π.Τ.Α.) Ι και ΙΙ, το Ειδικό Πρόγραμμα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ε.Π.Τ.Α.) και το Πρόγραμμα «ΘΗΣΕΑΣ», 

➢ από τα Επιχειρησιακά Προγράμματα της προγραμματικής περιόδου 2014– 2020, τόσο από Τομεακά όσο και από τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ. 

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι πρέπει να διεκδικήσουμε να χρηματοδοτηθούν έργα και δράσεις των Δήμων από όλα τα Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ 2014–2020
και συγκεκριμένα: 

❖ από το Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα, Καινοτομία», κυρίως δράσεις στήριξης των επιχειρήσεων και προώθησης της ψηφιακής σύγκλισης, 

❖ από το Ε.Π. «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη», κυρίως δράσεις εξοικονόμησης ενέργειας και προστασίας του περιβάλλοντος, 

❖ από το Ε.Π. «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», κυρίως δράσεις προώθησης της απασχόλησης και δράσεις εκπαίδευσης και δια βίου μάθησης, 

❖ από το Ε.Π. «Μεταρρύθμιση Δημόσιου Τομέα», δράσεις οργάνωσης και λειτουργικού εκσυγχρονισμού των Δήμων, 

❖ από τα δύο Επιχειρησιακά Προγράμματα του Υπουργείου Γεωργίας «Αγροτική Ανάπτυξη» και «Θάλασσα και Αλιεία» δράσεις ολοκληρωμένης ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών και 

❖ αντίστοιχες δράσεις από τα 13 Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα (ΠΕΠ). 

Για το λόγο αυτό απαιτούμε να διασφαλιστούν διακριτές κατηγορίες δράσης με δικαιούχους τους Δήμους σε όλα τα Τομεακά και τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ 2014–2020, ο συνολικός προϋπολογισμός των οποίων θα πρέπει να υπερβαίνει τα 2 δισ. ευρώ, ώστε να δημιουργηθεί ουσιαστικά ένα «οριζόντιο» Αναπτυξιακό Πρόγραμμα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. 

Το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα αυτό θα πρέπει επίσης να χρηματοδοτηθεί : 

⇒ με επιχορήγηση, από το Εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, 

⇒ με απόδοση των «παρακρατηθέντων» των προηγούμενων ετών, 

⇒ με δανειοδότηση από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ). 

Στην εξειδίκευση και την παρακολούθηση της εφαρμογής αυτών των κατηγοριών δράσης του ΕΣΠΑ μπορούν να συμβάλουν αποτελεσματικά οι Περιφερειακές Επιτροπές Αναπτυξιακού Σχεδιασμού (ΠΕΑΣ), οι οποίες θεσμοθετήθηκαν μετά από πρόταση της ΚΕΔΕ. 

Μία πρόσθετη χρηματοδοτική πηγή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι οι Κοινοτικές πρωτοβουλίες και τα προγράμματα που προκηρύσσονται κατευθείαν από τις Βρυξέλλες. Οι Δήμοι για να συμμετέχουν στις πρωτοβουλίες αυτές χρειάζονται καλή προετοιμασία, ώριμες προτάσεις και επιτυχημένες διεθνείς συνεργασίες, κυρίως με άλλους ευρωπαϊκούς Δήμους και ερευνητικά ιδρύματα. 

Για το λόγο αυτό οργανώσαμε το Γραφείο της ΚΕΔΕ στις Βρυξέλλες, ώστε να αποτελεί τον κρίκο σύνδεσης των Ευρωπαϊκών οργάνων με την Ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση. 

Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ, δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στη συμμετοχή των Δήμων στο νέο ΕΣΠΑ, συγκρότησε ειδική Επιτροπή ΕΣΠΑ, με μέλη της, τα μέλη του Προεδρείου, τους επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων και τους διευθύνοντες συμβούλους της ΕΕΤΑΑ και της ΠΕΤΑ. 

4. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΝΕΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ 

Αγαπητοί Συνάδελφοι 

Στο σημερινό ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον οι διάφοροι τόποι (χώρες, περιφέρειες, πόλεις) οφείλουν να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν στρατηγικές προκειμένου να αναδείξουν τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα, να δημιουργήσουν ευνοϊκές συνθήκες υποδοχής επενδύσεων και να προσφέρουν ελκυστικές υπηρεσίες, ώστε : 

✓ να διατηρηθούν και να αναπτυχθούν οι υπάρχουσες επιχειρήσεις,
✓ να αποτελέσουν τον τόπο εγκατάστασης νέων οικονομικών 

δραστηριοτήτων,


✓ να προσελκύσουν συντελεστές παραγωγής (κεφάλαια, τεχνολογία, 

εργασία),


✓ να εγκατασταθούν έδρες οργανισμών,
✓ να πραγματοποιηθούν μεγάλα γεγονότα και 

✓ να προσελκύσουν τους τουρίστες. 

Η δημιουργία και η ανάδειξη του ελκυστικού προφίλ ενός τόπου είναι καθοριστικής σημασίας για την προσέλκυση οικονομικών δραστηριοτήτων. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω του «μάρκετινγκ τόπου», του οποίου μια εξειδικευμένη μορφή είναι το μάρκετινγκ επενδύσεων. 

Φορείς της στρατηγικής του μάρκετινγκ είναι οι τοπικοί συντελεστές, δηλαδή οι περιφερειακές και οι τοπικές αρχές, σε συνεργασία με άλλους τοπικούς φορείς (οικονομικούς και κοινωνικούς φορείς, πανεπιστήμια). 

Το «μάρκετινγκ τόπου» για την προσέλκυση επενδύσεων είναι μια ολοκληρωμένη δράση που περιλαμβάνει, πρωτίστως, τη διαμόρφωση ενός ελκυστικού τόπου, με την πραγματοποίηση :
• των αναγκαίων έργων τεχνικής υποδομής και γενικότερα των απαραίτητων 

τοπικών δημοσίων επενδύσεων και
• των ενεργειών προβολής στους πιθανούς επενδυτές των συγκριτικών 

πλεονεκτημάτων του τόπου. 

Η σύγχρονη Ευρωπαϊκή οικονομία στηρίζεται στη γνώση, την καινοτομία και τις σχέσεις ανάμεσα στους ερευνητικούς και παραγωγικούς φορείς. Συνεπώς, η Ελληνική περιφέρεια θα πρέπει να αποκτήσει ένα σημαντικό αριθμό Πόλων Ανάπτυξης, οι οποίοι θα βασίζονται σε δίκτυα ΑΕΙ, ΤΕΙ, Τεχνολογικών Πάρκων και επιχειρήσεων και θα επιδιώκουν την ανάπτυξη της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας. 

Παράλληλα, προκειμένου να ενισχυθεί η ελκυστικότητα των Περιφερειών και των Πόλεων για επενδύσεις, απαιτείται η δημιουργία προσχεδιασμένων περιοχών υποδοχής, δηλαδή Επιχειρηματικών Πάρκων, τα οποία θα πρέπει να είναι συμβατά με το χωροταξικό σχέδιο κάθε περιοχής. 

Την ανάπτυξη των επιχειρηματικών υποδομών θα πρέπει να αναλάβουν οι Περιφέρειες και οι Δήμοι, σε συνεργασία με τα επιμελητήρια, τους επιστημονικούς φορείς και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. 

Θα χρειαστεί η παραχώρηση εκτάσεων ή/και η αξιοποίηση αδρανών βιομηχανικών υποδομών (κλειστά ή εγκαταλειμμένα εργοστάσια), που θα μπορούν να αλλάξουν χρήση και να χρησιμοποιηθούν ξανά σε νέες δραστηριότητες. 

Επίσης, χρειάζεται ο προσδιορισμός των κλάδων οι οποίοι έχουν σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα και σοβαρές διασυνδέσεις με άλλους τοπικούς κλάδους, η παρουσίαση ενός σχεδίου ανάπτυξής τους και η ιεράρχηση των βασικών δημόσιων υποδομών που είναι απαραίτητες για να ενισχυθεί η παραγωγική διαδικασία, δηλαδή : 

• έργα ύδρευσης και αποχέτευσης,


• μονάδες διαχείρισης απορριμμάτων,


• δίκτυα ενέργειας και επικοινωνιών κλπ. 

Αυτές ακριβώς οι τοπικές τεχνικές υποδομές αποτελούν ευθύνη και αρμοδιότητα των Δήμων, και γι’ αυτό διεκδικούμε τους αναγκαίους δημόσιους πόρους από το Εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και από τα Επιχειρησιακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ 2014–2020. 

Επίσης, θεωρούμε αναγκαίο να διερευνηθεί νομικά και επιχειρησιακά η δυνατότητα έκδοσης Δημοτικών Αναπτυξιακών Ομολόγων για τη χρηματοδότηση αυτών των τεχνικών υποδομών, εφόσον διασφαλιστεί η ανταποδοτικότητά τους. 

Παράλληλα, προτείνουμε οι Περιφέρειες να αναλάβουν τις αρμοδιότητες προώθησης, έγκρισης και υποστήριξης των ιδιωτικών επενδύσεων περιφερειακής σημασίας και η Κυβέρνηση τον εποπτικό ρόλο για την αποτελεσματικότητα και τη διαφάνεια στις διαδικασίες υποδοχής και έγκρισης των επενδύσεων. 

Ο Δήμος της περιοχής που πραγματοποιούνται οι επενδύσεις πρέπει να διατυπώνει τη σύμφωνη γνώμη του για τη χωροθέτηση των Επιχειρηματικών Πάρκων και να γνωμοδοτεί για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων κάθε σημαντικής επένδυσης. 

Ταυτόχρονα χρειάζεται η θεσμοθέτηση της διαδικασίας άμεσης και δεσμευτικής προέγκρισης των επενδύσεων, που θα απελευθερώσει τη διαδικασία συμμετοχής της επένδυσης στα χρηματοδοτικά εργαλεία και την επεξεργασία ενός ενιαίου πλαισίου υποχρεώσεων που θα υπογράφεται και θα τηρείται από κάθε επενδυτή. 

Συμπερασματικά, τόσο οι Δήμοι όσο και οι Περιφέρειες μπορούν και πρέπει να παίξουν σημαντικό ρόλο στην προσέλκυση παραγωγικών επενδύσεων που αξιοποιούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα κάθε περιοχής και τελικά την Τοπική και την Περιφερειακή Ανάπτυξη. 

Αγαπητοί Συνάδελφοι, ήρθε η ώρα να αναλάβουμε ως πρωτοβάθμια Τοπική Αυτοδιοίκηση έναν ουσιαστικό αναπτυξιακό ρόλο και να βοηθήσουμε τη χώρα μας να επανεκκινήσει την οικονομία. 

Αυτόν ακριβώς τον ρόλο ζητούμε να αναγνωρίσει πολιτικά, θεσμικά και χρηματοδοτικά η Πολιτεία. 

 

Προσθήκη νέου σχολίου


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση


NEWSLETTER