Η κούραση της κοινωνίας
Τα τελευταία χρόνια, ως άνθρωπος της αγοράς, ακούω όλο και περισσότερους ανθρώπους να λένε το ίδιο πράγμα , δεν εμπιστευόμαστε κανέναν. Και ίσως αυτή η φράση να περιγράφει καλύτερα από οτιδήποτε άλλο την κατάσταση που επικρατεί σήμερα στην ελληνική κοινωνία. Όσο μειώνεται η εμπιστοσύνη προς το πολιτικό σύστημα, τόσο αυξάνεται η αποδοχή ανθρώπων που δεν προέρχονται από κόμματα, δεν διαθέτουν μηχανισμούς και δεν έχουν μάθει να μιλούν με πολιτικά συνθήματα. Και αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο.
Για δεκαετίες ακούσαμε υποσχέσεις για ανάπτυξη, μεταρρυθμίσεις, δικαιοσύνη και διαφάνεια. Την ίδια στιγμή όμως είδαμε τα παιδιά μας να φεύγουν στο εξωτερικό, τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αγωνίζονται για την επιβίωσή τους, τα χωριά να αδειάζουν και τα νοικοκυριά να πιέζονται όλο και περισσότερο. Και μαζί με όλα αυτά, είδαμε ανθρώπους που κυβέρνησαν τη χώρα, ανθρώπους που άσκησαν εξουσία και ανθρώπους που συμμετείχαν στις αποφάσεις που μας έφεραν ως εδώ, να επιστρέφουν ξανά και ξανά ως οι νέοι σωτήρες.
Ένα ερώτημα που ζητά απάντηση
Πολλοί από εμάς αναρωτιόμαστε , πώς γίνεται όσοι συμμετείχαν στη δημιουργία των προβλημάτων να παρουσιάζονται κάθε λίγα χρόνια ως η λύση των προβλημάτων; Ίσως γι' αυτό η κοινωνία αρχίζει να ακούει διαφορετικές φωνές. Φωνές που δεν ζητούν αξιώματα, δεν ζητούν καρέκλες και δεν ζητούν εξουσία. Ζητούν απαντήσεις.
Η περίπτωση που συζητά η κοινωνία
Η περίπτωση της Μαρίας Καρυστιανού είναι χαρακτηριστική. Μια μητέρα που έχασε το παιδί της σε μια εθνική τραγωδία και επέλεξε να συνεχίσει να ζητά αλήθεια και δικαιοσύνη. Και κάπου εκεί ξεκίνησε ένα παράδοξο. Αντί να συζητάμε τα ερωτήματα που θέτει, πολλές φορές συζητάμε την ίδια.
Ακούστηκαν πολλά. Ότι δεν γνωρίζει από πολιτική, ότι κάποιοι την καθοδηγούν, ότι έχει πολιτικές φιλοδοξίες, ότι εκμεταλλεύεται τον πόνο της ή ότι κάτι κρύβεται πίσω από τη δημόσια παρουσία τη, το ρούχα φοράει ή και τι αυτοκίνητο οδηγεί. Δεν ξέρω αν συμφωνούν όλοι μαζί της. Ξέρω όμως ότι η κοινωνία αναρωτιέται γιατί είναι τόσο εύκολο να αμφισβητούμε τον άνθρωπο και τόσο δύσκολο να απαντάμε στα ερωτήματα.
Η κρίση εμπιστοσύνης
Το θέμα δεν είναι η Μαρία Καρυστιανού. Αύριο μπορεί να είναι κάποιος άλλος. Το πραγματικό θέμα είναι ότι ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας αναζητά πλέον την ελπίδα, την αλήθεια και την αξιοπρέπεια έξω από το πολιτικό σύστημα. Και αυτό θα έπρεπε να προβληματίζει όλους όσοι ασκούν εξουσία.
Οι πολίτες δεν ψάχνουν σωτήρες
Κατά τη γνώμη μου, οι Έλληνες δεν ψάχνουν νέους σωτήρες. Χόρτασαν από σωτήρες. Χόρτασαν από υποσχέσεις. Χόρτασαν από επικοινωνιακά τεχνάσματα και έτοιμες δικαιολογίες. Αναζητούν ανθρώπους που λένε αυτό που πιστεύουν, ανθρώπους που δεν χρωστούν σε κανέναν και ανθρώπους που έχουν το θάρρος να ζητούν αλήθεια και λογοδοσία.
Γιατί η εμπιστοσύνη δεν επιβάλλεται. Δεν αγοράζεται. Δεν χτίζεται με επικοινωνιακά επιτελεία. Κερδίζεται.
Και ίσως αυτό να είναι το πιο ηχηρό μήνυμα που στέλνει σήμερα η κοινωνία προς το πολιτικό σύστημα: Ότι η εμπιστοσύνη χάθηκε και ότι για να ξανακερδηθεί δεν χρειάζονται νέοι σωτήρες. Χρειάζεται αλήθεια, χρειάζεται λογοδοσία, χρειάζεται σεβασμός στον πολίτη. Γιατί καμία κοινωνία δεν μπορεί να προχωρήσει όταν έχει χάσει την εμπιστοσύνη της, και καμία εξουσία δεν μπορεί να σταθεί για πολύ όταν οι πολίτες πάψουν να πιστεύουν σε αυτήν.
Γιατί όταν οι πολίτες αρχίζουν να εμπιστεύονται περισσότερο τους ανθρώπους που ζητούν απαντήσεις από εκείνους που οφείλουν να τις δώσουν, τότε το μήνυμα προς το πολιτικό σύστημα είναι ξεκάθαρο: Η κοινωνία ζητά να την ακούσουν ξανά. Και αυτό είναι και ίσως θα πρέπει να είναι το πραγματικό μήνυμα της εποχής μας.
